Faculty of Business Economics Departmental Seminars - A Harmonic-Mean Decomposition of Sibling Correlations: Evidence From Turkey

Tarih: 30 Nisan 2026, Perşembe

Saat: 14.00

Yer: santralistanbul Kampüsü, L1-209

Konuşmacı: Oğuz Öztunalı

Özet

Varyans bileşenleri yerine kardeşler arası korelasyonu temel nesne olarak ele alan bir ayrıştırma çerçevesi geliştiriyoruz. Genel kardeşler arası korelasyon, alt kümeler içi ve alt kümeler arası korelasyonların tam olarak ağırlıklı harmonik ortalamasıdır; bu özdeşlik özyinelemelidir ve kanal içi ile kanal arası katkıları ayıran bir karşı olgusal alt küme çıkarma çalışmasını desteklemektedir. Bu çerçeveyi 1993–2018 yıllarına ait Türkiye Nüfus ve Sağlık Anketi verilerine uygulayarak, eğitim düzeyinde kardeş korelasyonunu 0,52 olarak tahmin ediyoruz ve üç bulguya yer veriyoruz. İlk olarak, ebeveynlerin eğitim düzeyine göre bölümleme, incelediğimiz gözlemlenebilir boyutlar arasında alt kümeler arası en büyük amplifikasyonu oluşturmaktadır; bu, her alt küme korelasyonunun genel korelasyonun altında kaldığı Simpson paradoksunun bir seviye kayması benzeri durumudur. İkincisi, aile geçmişi ve coğrafyanın her gözlemlenebilir bölümünde 0,13’lük bir kız-erkek kardeş farkı devam etmektedir. Üçüncüsü, alt küme çıkarma etkileri, korelasyon düzeylerindeki değişikliklerden ziyade, öncelikle harmonik toplama içindeki yeniden ağırlıklandırma yoluyla işler; bu, toplama varyans ayrıştırmalarının ortaya çıkaramadığı bir mekanizmadır.

Anahtar kelimeler: kardeş korelasyonları; eğitimsel hareketlilik; harmonik ortalama ayrıştırması; Simpson paradoksu; nesiller arası aktarım; Türkiye; Demografik ve Sağlık Anketi.

JEL kodları: J62, I24, O15, J13, D31.