CULT 501: Toplumsal ve Kültürel Kuram

Günümüz toplumlarının ve içinden geçtikleri deneyimlerin anlaşılmasında ve açıklanmasında tek bir bilimsel disipline dayanan yaklaşım yetersiz kalmaktadır. Buna karşılık, farklı disiplinlerin ortak bir araştırma konusu (örneğin: kültür) çevresinde toplanması, yeni analiz yöntemleri içeren ayrı bir araştırma sahası geliştirebilme olanağını sunmaktadır. Kültür başlığı etrafında disiplinlerin iş birliği ‘kültürel incelemeler’in özünü oluşturur. Bu ders, kültürel incelemelerle özdeşleşen ‘söylemlerarası alan’ın akışkanlığını yakalamayı ve Frankfurt Okulu, yapısalcılık, göstergebilim, post-yapısalcılık, post-kolonyal teori, edebiyat kuramı, psikanaliz ve post-modernizm gibi teorilerin ana düşünce damarlarına değinmeyi amaçlamaktadır.

CULT 504: Kültürel İnceleme Yöntemleri

Bu ders öğrencilerimizin toplum araştırmasında kullanılan temel ilke ve yöntembilimlere ve toplum çalışmalarındaki önemli tartışmalara aşinalık kazanmasını hedeflemektedir. Pozitivizm, postmodernizm ve postyapısalcılık gibi temel yaklaşımları eleştirel bir bakış açısıyla ele almakta ve hem klasik yöntembilimlerin hem de daha yenilikçi yöntemlerin kapsamlı bir taslağını sunmaktadır. Ayrıca derste birçok farklı araştırma yöntemleri ve epistemolojik ve ontolojik varsayımlar incelenmektedir. Ders kuram ve yöntemin birbiriyle olan ilişkisini ve kuramın nasıl araştırma pratikleriyle dayanışma halinde olması gerektiğini vurgulamaktadır.

CULT 507: Siyaset ve Biyografi

Bu yüksek lisans semineri, otobiyografi, biyografi ve prosopografiyi tarihsel kaynaklar olarak ele alarak, özellikle geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet Türkiye tarihine odaklanmaktadır. Kurs, tarihte biyografik yöntemlere ilişkin tarihsel ve teorik bir genel bakış içerecek olsa da, asıl vurgu biyografik kaynakların pratik uygulamasına olacaktır. Öğrenciler, otobiyografiler, günlükler, anılar, mektuplar, arşiv ve görsel kaynaklar ve toplu biyografiler de dahil olmak üzere çeşitli materyallerle etkileşim kuracaklardır. Seminer, bu kaynakların geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet tarihini yeniden düşünme ve yeniden yazma olanaklarını inceleyecek ve özellikle cinsiyet, sınıf, etnik köken ve siyasi duruş tarafından şekillendirilen bireysel ve grup kimliklerinin daha geniş tarihsel bağlamlarla ve dönemin hakim zihniyetleriyle nasıl kesiştiğine dikkat edecektir.

CULT 511: Postkolonyal Teoriye Giriş

Günümüzde dünya nasıl egemen güçlerin siyasi ve ekonomik parametreleriyle tanımlanabilir hale gelmiştir? İktidarın, hegemonyanın kültürel etki alanı, tarihsel, coğrafi ve siyasi güçlerin birliğine ne kadar bağlıdır? Bu ders, emperyalizm, post-koloniyalizm ve globalizm kavramlarını ‘ortadan’ bir bakış açısıyla, hem coğrafi olarak Doğu ile Batı'nın arasında, hem de tarihsel olarak ulus-devletin -tartışmalı- post-kolonyal çağı ve globalizmin ulus-sonrası çağı arasında durarak inceleyecektir. Dersin hedefi, emperyalizme karşı mücadelenin ilk elden kaynakları, bu mücadeleyi inceleyen ikincil metinler ve bu konudaki sanatsal üretimlerden küçük bir seçki üzerinden, kültürel ve siyasi hegemonyaların geçmişini, bugününü ve geleceğini anlamaya yönelik sorgulama ve düşünce yolları açmaktır. 

CULT 525: Kültürde Psikanalitik Yöntem

Bu dersin amacı, psikanalizi tanımlı ve sınırları belirlenmiş bilimsel bir disiplin ya da ‘meta-teori’ yerine bir yöntem olarak konumlandırmak ve edebiyat eleştirisi, film teorisi, antropoloji, post-kolonyal incelemeler, toplumsal cinsiyet incelemeleri, anlambilim ve genelde kültürel incelemeler gibi farklı bilim alanlarındaki mümkün uygulamalarını araştırmaktır. Psikanalizle Marksizm ve feminizm gibi yöntembilimsel yapılar olarak kullanılan diğer genelleşmiş dünyaya bakış biçimleri arasındaki ilişkilere de özel vurgu yapılacaktır.

CULT 526: Toplumsal Cinsiyet /Beden /Mekân

Bu yüksek lisans semineri, kültürel, sosyal ve politik bağlamlarda cinsiyet, beden ve mekânsal pratikler arasındaki karmaşık ilişkileri inceler. Bedenlerin mekânlar tarafından nasıl şekillendirildiğini ve bu mekânlara nasıl yerleştirildiğini, cinsiyetlendirilmiş kimliklerin mekânsal düzenlemeler aracılığıyla nasıl üretildiğini, düzenlendiğini ve tartışıldığını ele alır. Disiplinlerarası yaklaşımlardan yararlanan ders, feminist teori, queer çalışmaları, beşeri coğrafya ve eleştirel teori gibi temel kuramsal çerçeveleri kullanır. Öğrenciler, iktidarın bedensel mekânsal deneyimler aracılığıyla nasıl işlediğini anlamak için kentsel ortamlardan ev içi mekanlara ve dijital manzaralara kadar çeşitli vaka çalışmalarını analiz edeceklerdir. Eleştirel okumalar, tartışmalar ve araştırma projeleri aracılığıyla seminer, öğrencileri çağdaş ve tarihsel bağlamlarda cinsiyet, bedenleşme ve mekânın kesişim noktalarını yeniden düşünmeye teşvik edecektir.

CULT 540: Kültür ve Gündelik Yaşam  

Bu seminer, öğrencilerin güncel tartışmaları ve münazaraları takip edebilmeleri ve bunlara katkıda bulunabilmeleri için disiplindeki klasik ve en yeni çalışmaları incelemeyi amaçlayan ileri düzey bir antropoloji dersidir. Ders, kültürel antropoloji disiplinine üç haftalık yoğun bir girişin ardından katılımcıların iki tam etnografik çalışma okuyacağı bir seminer olarak tasarlanmıştır. Giriş haftaları, tarihsel gidişatı, kültür kavramlaştırmalarının formüle edilmesi, rölativizm ve saha gibi antropolojinin temel kavramlarını ve yöntemlerini kapsayacak, ardından öz-yansıtıcılık, konumlanma ve aktivist/kamusal antropoloji ile ilgili tartışmalar ve münazaralar yapılacaktır. 4. haftadan itibaren seminer, metodoloji, antropolojik sorunlar, tarihsel bağlam ve teorik çerçeve de dahil olmak üzere tam etnografik çalışmaları ayrıntılı olarak analiz etmeye geçecektir.

CULT 541: Kadınlık, Erkeklik ve ‘Modernite’

Bu dersin amacı toplumsal cinsiyet ve cinsellik kategorilerinin güç ilişkileri içinde tarihsel ve kültürel olarak nasıl inşa edildiğini sorgulamaktır. Toplumsal cinsiyet ve cinsellik bağlamındaki özcü yaklaşımların analiz edileceği ders boyunca şu sorulara birlikte yanıt arayacağız: İkili cinsiyet sistemi ve heteronormativite ile şiddet biçimleri arasındaki ilişki nedir? ‘Normal’ ve ‘normal dışı’ kategorilerin tesis edilme süreçlerinin oluşturduğu baskı, ayrımcılık ve dışlama pratikleri neler? Dikotomik düşünce sisteminin ötesinde farklılıkları kapsayan bir düşünce sistemi mümkün mü?

CULT 565: Toplumsal Cinsiyet ve Kültür

Simone de Beauvoir’ın İkinci Cins adlı eserinde yazdığı gibi, bu çağda ‘soyut düşünce zemin kaybettiğinden’, ‘insan’ soyut kavramı, cinsiyete atıfta bulunarak varlığımızı açıklamak için yeterli değildir; farklı sosyal kimliklere atıfta bulunmak için de tatmin edici değildir. Bu derste, feminist teorilerde cinsiyetin anlamlarına ilişkin olası felsefi bakış açılarını genel olarak incelerken, aynı zamanda queer çalışmaları, cinsel farklılık teorileri, kesişimsellik çalışmaları (ırk, etnik köken, kültür ve dinin cinsiyetle birlikte ele alınması) ve erkeklik çalışmaları bağlamında ortaya çıkan sorularla cinsiyet üzerine yapılan tartışmaları da detaylandıracağız.

CULT 571: Mekân ve Politika

Bu derste mekân ve politika arasındaki muhtelif ilişkiler incelenecektir. Öğrenciler, toplumsal ve politik alanı mekânsal olarak, mekânı da toplumsal ve politik olarak düşünmelerine yarayacak kavramlarla tanışacaklardır. Derste ‘mekânın içindeki şeyler’ anlayışından ‘mekânın üretimi’ anlayışına geçildikçe öğrencilerin mekân kavrayışları karmaşıklaşacaktır. Ders çok-disiplinlidir: hem beşerî ve sosyal bilimler öğrencileri hem de mimarlık, şehir çalışmaları ve çağdaş sanat alanlarından gelenler düşünülerek tasarlanmıştır.

CULT 572: Kimlik, Hafıza ve Kültür

Bu dersin temel odak noktası, bağışlama fikri ve bağışlamanın hafıza ile ilişkisidir. Ders, bağışlamanın hem ‘suçlu’ hem de ‘mağdur’ üzerindeki etkilerini inceleyecektir. Dersin ilk bölümünde, konunun felsefi tartışmalarını ele alıp analiz edeceğiz ve bu süreçte bağışlamanın mümkün olup olmadığını ve eğer mümkünse, koşullarının neler olduğunu soracağız. İkinci bölümde ise, bağışlamanın felsefi tartışmalarından politik tartışmalarına geçeceğiz ve bu süreçte bağışlama ile hafıza arasındaki ilişkiyi analiz edeceğiz. Bu bağlamda, bazı örnekler üzerinden şu kavramları ele alacağız: geçiş dönemi adaleti, onarıcı adalet, uzlaşma ve yeniden yapılanma.

CULT 585: Duygular, Duygulanımlar, Etik

Bu derste duyguların temel yapısını ve karakter ve ahlaki eylemle ilişkisini inceleyeceğiz. Dersin ilk yarısında kısaca bazı duygu kuramlarına bakacağız; bu bölümde her ne kadar duyguların doğasının felsefi incelemesinin Platon ve Aristoteles’e kadar geriye gittiğini görsek de, özellikle 1950’den sonra duygular felsefesine ilginin arttığına şahit olacağız. İkinci bölümde özellikle duygular ve ahlak arasındaki ilişkiye bakacağız. Bu bölümde özellikle Spinoza’nın Etika’sı ve Nietzsche’nin Ahlakın Soybilimi üzerine yoğunlaşacağız. Son olarak da daha çağdaş kuramlara bakacağız.

CULT 592: İnsanın Ötesinde Tarihi Düşünmek: İnsan-Hayvan Etkileşimi

Bu ders, insan-olmayan-hayvanlara yönelik davranışlarımızın ahlaki/etik yönlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Bunu yaparken, insan merkezli ve logocentrik dünya görüşünün eleştirisine odaklanacak ve insan-hayvan ile insan-olmayan-hayvan arasındaki etik ilişkinin olasılıklarını tartışacaktır. Bu amaçla şu soruları soracağız: Hayvanların ahlaki bir statüsü var mıdır? İnsanların hayvanları kendi yararlarına kullanma hakkı var mıdır? İnsan merkezli dünya görüşüne nasıl meydan okuyabilir ve ötekini ötekiliğiyle kucaklayan farklı bir ontolojik ve etik yaklaşımı önerebiliriz? Bu soruları, faydacılık, deontoloji (hak temelli yaklaşım), ihtimam etiği ve ekofeminizm de dahil olmak üzere çeşitli ahlaki/etik perspektiflerden ele alacağız. Daha sonra Levinas, Derrida, Agamben gibi filozoflara/düşünürlere odaklanacağız.